Budowa własnej maszyny CNC sterowanej przez Arduino jest dziś realna nawet dla początkujących entuzjastów elektroniki i DIY. Dzięki połączeniu Arduino UNO, CNC Shield V3 oraz sterowników A4988 otrzymujesz ekonomiczny i skuteczny zestaw do startu z obróbką CNC.
Poniższy przewodnik przeprowadzi Cię krok po kroku przez uruchomienie 3-osiowego sterownika CNC opartego na Arduino, od oprogramowania po testy działania.
Niezbędne komponenty
Aby uruchomić maszynę CNC sterowaną przez Arduino, przygotuj następujące elementy:
- Arduino UNO – oryginał lub kompatybilny klon z mikrokontrolerem ATmega328;
- CNC Shield V3 – płytka rozszerzeń umożliwiająca podłączenie driverów i osi;
- Sterowniki A4988 – moduły Stepstick dla osi X, Y i Z;
- Silniki krokowe – najczęściej NEMA 17 lub równoważne modele;
- Zasilacz – dopasowany do silników, zwykle 12–24 V o odpowiedniej wydajności prądowej;
- Przewody połączeniowe – wraz ze złączami do bezpiecznego montażu;
- Komputer – z zainstalowanym niezbędnym oprogramowaniem i aktualnym JAVA (dla UGS);
- Kabel USB – do programowania i komunikacji z Arduino.
Etap 1 – przygotowanie oprogramowania Arduino
Zacznij od pobrania i instalacji najnowszego Arduino IDE ze strony producenta. Po instalacji wykonaj poniższe kroki:
- Podłącz Arduino UNO do komputera za pomocą przewodu USB.
- Uruchom Arduino IDE.
- Przejdź do menu Narzędzia → Płytka i wybierz Arduino/Genuino Uno.
- Wejdź w Narzędzia → Port i wybierz port COM przypisany do Arduino.
- Kliknij ikonę Załaduj (strzałka w lewym górnym rogu), aby zweryfikować połączenie.
- Poczekaj na komunikat o poprawnym zakończeniu operacji w lewym dolnym rogu IDE.
Etap 2 – instalacja GRBL na Arduino
GRBL to lekkie, open-source’owe oprogramowanie do sterowania maszynami CNC, działające na Arduino UNO. Aby przygotować wszystkie pliki, wykonaj:
- Pobierz pliki GRBL ze strony projektu (repozytorium GitHub).
- Pobierz program XLoader do wgrywania plików .hex na Arduino.
- Pobierz Universal G-Code Sender (UGS) – oprogramowanie do komunikacji z kontrolerem CNC.
- Rozpakuj wszystkie pobrane archiwa.
Po uruchomieniu XLoader.exe skonfiguruj wgrywanie zgodnie z poniższymi wskazówkami:
- Device – wybierz Arduino Uno (ATmega328);
- COM Port – ustaw port, do którego podłączone jest Arduino;
- Baud rate – ustaw wartość 115200 (dla Arduino UNO);
- Hex file – wskaż plik, np. grbl_v1.1f.20170801.hex;
- Upload – rozpocznij wgrywanie i odczekaj kilka sekund na zakończenie.
Gdy wgranie pliku HEX zakończy się sukcesem, Arduino jest gotowe do pracy z GRBL.
Etap 3 – montaż i połączenie komponentów
Instalacja sterowników silników
Podczas montażu modułów Stepstick A4988 zwróć szczególną uwagę na orientację i opisy pinów:
- oznaczenia pinów – sprawdź je na obudowie sterownika (u góry lub u dołu);
- Enable (EN) – odszukaj złącze Enable na driverze;
- złącze EN na CNC Shield – wsuń sterownik tak, aby złącze Enable odpowiadało polu EN na płytce.
Podłączenie poszczególnych osi
Płytka CNC Shield V3 posiada gniazda dla osi. Skorzystaj z poniższych oznaczeń:
- X – oś pozioma: ruch w lewo i w prawo;
- Y – oś pozioma: ruch do przodu i do tyłu;
- Z – oś pionowa: ruch w górę i w dół;
- A – opcjonalna czwarta oś: klon wybranej osi (np. dla podwójnego napędu).
Każdy sterownik A4988 (kostka drivera) należy umieścić w odpowiednim gnieździe zgodnym z osią.
Podłączenie zasilania
Przed uruchomieniem zasilania upewnij się, że okablowanie jest poprawne i solidnie zamocowane:
- połączenie przewodów – podłącz wyjścia zasilacza do zacisków śrubowych na płytce CNC Shield;
- właściwe napięcie – dobierz je do zastosowanych silników, najczęściej 12–24 V;
- włączenie zasilania – uruchom zasilacz dopiero po dwukrotnym sprawdzeniu wszystkich połączeń.
Etap 4 – sterowanie silnikami i testowanie
Po prawidłowym złożeniu wszystkich komponentów możesz rozpocząć komunikację z kontrolerem:
- Uruchom program Universal G-Code Sender (UGS).
- Wybierz właściwy PORT (np. COM5).
- Ustaw prędkość (baud) na 115200.
- Wybierz rodzaj oprogramowania: GRBL.
- Kliknij OPEN, aby nawiązać połączenie z Arduino.
Aby zweryfikować kierunki i działanie wszystkich osi, wykonaj szybki test ręcznego sterowania:
- Machine Control – przejdź do zakładki sterowania ręcznego;
- ruch osi – użyj przycisków X+/X-, Y+/Y-, Z+/Z- do testu każdej osi;
- weryfikacja kierunku – sprawdź, czy silniki poruszają się w oczekiwanych kierunkach.
Ważne uwagi bezpieczeństwa
Bezpieczeństwo przede wszystkim: sprawdzaj połączenia, napięcia i konfigurację przed każdym uruchomieniem.
- weryfikacja okablowania – zawsze sprawdź wszystkie połączenia przed włączeniem zasilacza;
- aktualna Java – UGS wymaga zainstalowanego i aktualnego środowiska JAVA;
- sterowanie wrzecionem – sam CNC Shield nie steruje wrzecionem, konieczna jest dodatkowa konfiguracja i/lub moduł;
- wersja Arduino IDE – używaj wersji 1.8.13 lub nowszej.